Denemeler

Tek kişi işletmesi konumunda faaliyet gösteren şirket sahipleri dışında hiçbir patron ‘’şirketin sahibi benim, burayı keyfimce yönetirim, insanları dilediğim koşullar altında çalıştırırım’’ deme hakkına sahip değil. Çünkü kişinin mutluluğu, çalışma koşulları, yaşamı ve insani gereksinimlerini karşılama düzeyi en az girişim özgürlüğü, mülkiyet hakkı kadar toplumsal bir olgu. Dolayısıyla ülke kaynaklarıyla  edinilen sermayenin kullanım şekli üzerinde en az sermaye sahipleri kadar toplumun da söz söyleme hakkı var.  Bugün sürdürülebilir rekabet üstünlüğü doğrudan şirketlerin marka , teknoloji yaratabilme yetkinliğine bağlı.  Yani refah toplumuna giden yol markaları küresel düzlemde başarıyla rekabet eden, yenilik, teknoloji , trend yaratabilen bir ekonomi inşa etmekten geçiyor. Peki, Ülkenin refah düzeyinin yükseltilmesi bağlamında  kritik bir öneme sahip Türk İş Dünyası bugünkü yapısıyla böylesine ciddi bir sorumluluğu üstlenebilecek yetkinlikte mi?   B...

Werner Sombart, yirminci yüzyılın başlarında kaleme aldığı "Modern Ekonomi Dönemine Ait İnsanın Ahlaki ve Entelektüel Tarihine Katkı" adlı kitabında Kapitalizmin şafağında yer almış insanların amacının; insanın yaşamasına hizmet etmek olduğunu vurgular. Ona göre, ilk burjuvaların etkinliklerini belirleyen temel güdü; bu insanların, kendi çıkarları kadar diğer insanların çıkarlarına yaşamsal bir önem atfediyor olmalarıdır.  Doğan Avcıoğlu,  burjuva ideologlarının en az hümanist oldukları kadar devrimci olduklarını şu argümanlarla desteklemişti:  '' Büyük klasik ekonomistlerin liderliğini yaptıkları hareketin hedefi; hızlı kalkınmaya elverişli, gerçekçi sosyal ve ekonomik bir düzenin kurulmasıydı. Var olan feodal düzeni, rasyonel olmadığı, üretim güçlerinin serbestçe gelişmesini ve hızlı kalkınmayı engellediği için şiddetle eleştirmekte, kapitalizmi  düzenli kalkınmayı gerçekleştireceği için savunmaktaydılar.''   Adam Smith, kral ve memurlarının ‘’ veriml...

Sürekli bir dışa dönüklük, sürekli ilişkiye hazır olma, sevişmeden duramama hali. Seviştikçe acıkma, acıktıkça sevişme, geçmişi an ile aşma hali. Benzer duvarlara tekrar tekrar çarpma, herkesin herkesle her an sevgisiz bütünleşebileceğine inanma yanılgısı. Ama aslında bu, kendiyle  kalamamanın, kendiyle zaman geçirememenin trajik bir tablosu. Kendine yalan söylemenin bir yaşam şekline dönüşmesi, farklı olana tahammülsüzlük, ulaşılamayanı putlaştırıp ulaşılabilir olanı yadsıma hali. Aslında bu; okumaktan, bilgiden kaçış... Okuduğunu anlamama; odaklanma, dinleme, düşünme yoksunluğu. Kelimelerin ardındaki anlamı kavrayamayan zihinlerin, nesilden nesile aktarılan yalanlarla günümüz yaşamını anlamlandırma çabaları ve bu uğraşın verdiği bıkkınlık, yorgunluk, vazgeçiş... Aslinda bu; anlatmak, paylaşmak, keşfetmek, aşmak, dönüşmek yerine yalanlarla, çarpıtmalarla, öfke patlamalarıyla gerçeklerden kaçma hali. Düşünmeden eyleme geçme... Arzulanan her şeye anında sahip olma isteği. İ...

"Bir kişinin binlercesi karşısındaki cesaretine şaşırıyoruz da, binlercesinin bir kişi karşısındaki korkaklığına neden şaşırmıyoruz? Üstelik savaşmaya bile gerek yokken, bu zorbanın elinden bir şey almaya çalışmak yerine, ona başta bir şey vermemek bu kadar kolayken? Nasıl olur da bu kadar insan, kendilerinin verdiği güçten başka bir güce sahip olmayan, sadece  katlanmaya razı oldukları ölçüde kendilerine zarar verebilecek olan bir tirana  boyun eğer. Hey yüce Tanrım! Nasıl garip bir durumdur bu? Bunu nasıl adlandırabiliriz. Nedir bu talihsizliğin doğası? Nasıl bir ahlaksızlıktır bu, nasıl bir rezalet? Sayısız insanın sadece itaat etmekle kalmayıp, köleliğe sürüldüğünü görmek mi diyelim? Yönetmek değil de zulmetmek mi? Yoksul, perişan ve akılsız halklar, uluslar, kendi yararınıza olanı görmemekte direnen sizlersiniz! Kendi gözlerinizin önünde gelirinizin en önemli bölümünden yoksun bırakılıyorsunuz, tarlalarınız yağmalanıyor, evleriniz soyuluyor. Öyle bir hayat sürüyorsunuz...

Artık bir sosyal psikoloji laboratuvarımız var; sosyal medya.  Burası, farklı yaşam anlayışlarını, insanların bilinçdışını, gelgitlerini doğrudan gözlem yoluyla irdelemek için harika bir laboratuvar. Tek tipleştirilmiş, bireysel benliği yok edilmiş; kendi yarattığı simgelerin, statülerin kölesi olmuş, günümüz insanın gerçekliğin dışına nasıl savrulduğunu, anormalliklerini nasıl normalleştiğini, gerçek kişiliklerle pazarlanan kişilikler arasındaki derin ayrımı analiz edilebileceğimiz harika bir laboratuvar. Kimler yok ki bu laboratuvarda:  Teşhirciler,  şehvet düşkünleri  sevgili veya seks partneri peşindeki evli bekarlar.  İş kurmak, iş geliştirmek isteyenler, iş arayanlar.  Düşünce savaşçıları, fikir önderleri.  Nihilistler, pragmatistler, idealistler, hedonistler.  Siyasetçiler, akademisyenler, patronlar, çalışanlar.  Komünistler, muhafazakarlar, liberalistler, anarşistler... Günlük yaşamda karşılaşılan olgularla sosyal medyadaki olg...

''Her geçen gün, her geçen hafta, her geçen on yıl, bir efendiyi bırakıp, öteki efendiyi göklere çıkaracaksın. Yüzyıllar boyunca, yaşamın korunması gereken durumlarda kan dökeceksin ve özgürlüğü, cellatların yardımıyla sağlayacağına inanacaksın; böylece kendini tekrar tekrar aynı bataklığın içinde bulacaksın.  Yüzyıllar boyunca kendini bir şey sanan laf ebelerinin dediklerini yapacaksın ve yaşam, senin yaşamın, seni çağırdığında sağır kesilecek duymayacaksın. Çünkü yaşamdan korkuyorsun, küçük adam, çok korkuyorsun. Yaşamı öldüreceksin, bunu yaparken de liberalizm, sosyalizm, demokrasi uğruna ya da devlet ulusal onur uğruna ya da din uğruna yaptığına inanacaksın.  Senin bilmediğin ve de bilmek istemediğin tek bir şey var: Kendi zayıflığını saatten saate, günden güne yaratmakta olan sensin; çocuklarını anlamıyorsun, özgüvenlerinin gelişmesine olanak vermeden öldürüyorsun onları, köreltiyorsun; dimdik ayakta durmalarına fırsat kalmadan bel kemiklerini kırıyorsun; sevgiyi...

Devletten, şirketten, halktan, tüketiciden, küçük ortaktan, çalışandan çalıyorlar. Koltuk ve güç sahipleri içeriden soyarken; yüklenici, tedarikçi, müteahhit, komisyoncu, ajans görünümündeki işbirlikçileri dışarıdan soyuyor. Her kılığa giriyorlar: Bakan, bürokrat, iş adamı, CEO, gazeteci, genel müdür, direktör, müdür, uzman, yönetim kurulu başkanı, akademisyen... Her yöntemi kullanıyorlar: Rüşvet, kayırma, komisyon, gizli ortaklıklar, vergi indirimleri, muafiyetleri ihracat teşvikleriyle çalıyorlar.  Arsa spekülasyonları, siyasi ilişkileri, imar planı değişikleriyle çalıyorlar. Eşe, akrabaya, hemşeriye, dosta, metrese, sevgiliye çıkar, mevki, iş sağlayarak çalıyorlar.  Borsa manipülasyonlarıyla, henüz kamuya açıklanmamış şirket bilgilerini yasa ve yönetmelikleri menfaat sağlamak amacıyla kullanarak çalıyorlar.  Saat, cep telefonu, PC, araba, yat, kat, takım elbise türü hediyeler kabul ederek çalıyorlar. Ve maalesef çaldıkları  hırsızların yanına kar kalıyor...